Tư duy thiết kế (Design thinking)

Viết bởi

trong

1. Giới thiệu chung về khóa học

Khi nhắc đến “thiết kế”, chúng ta thường nghĩ ngay đến công việc của các nhà thiết kế đồ họa, thời trang hay kiến trúc sư. Tuy nhiên, Tư duy thiết kế (Design Thinking) không chỉ dành cho các “designer” mà dành cho bất kỳ ai đang phải liên tục đưa ra các giải pháp, sản phẩm hay dịch vụ cho khách hàng. Khóa học này mang đến một quá trình lấy con người làm trung tâm, giúp bạn giải phóng sức lao động, thay đổi cách tư duy và đưa ra các giải pháp đổi mới sáng tạo. Bằng việc kết hợp giữa trực giác và các công cụ có hệ thống, khóa học sẽ dẫn dắt bạn đi qua quá trình kiến tạo sản phẩm từ “Trái tim”, qua “Khối óc” đến “Bàn tay”.

2. Đối tượng tham gia

Khóa học được thiết kế phù hợp với mọi vị trí và phòng ban trong một tổ chức:

  • Nhân viên: Muốn học các kỹ năng, kỹ thuật và công cụ để tạo ra giải pháp mới.
  • Trưởng nhóm/Quản lý: Cần tìm ra nỗi đau của khách hàng để tối ưu hóa quy trình, sản phẩm, dịch vụ.
  • Giám đốc/Tổng giám đốc: Muốn liên kết bộ máy công ty, điều phối và kiến tạo một văn hóa đổi mới sáng tạo để tăng lợi thế cạnh tranh.

3. Bạn sẽ nhận được gì sau khóa học? (Mục tiêu khóa học)

  • Nắm vững quy trình 5 bước kinh điển của Đại học Stanford: Thấu hiểu (Empathize), Xác định vấn đề (Define), Tìm ý tưởng (Ideate), Xây dựng mẫu (Prototype) và Thử nghiệm (Test).
  • Làm chủ 4 câu hỏi dẫn dắt quyền lực trong thiết kế: What is, What if, What wows, What works.
  • Biết cách thấu cảm để tìm ra “niềm đau” và nhu cầu ẩn (insight) của người dùng thông qua các công cụ: Bản đồ thấu cảm (Empathy Map), Hành trình khách hàng (Customer Journey), Vẽ chân dung khách hàng.
  • Thực hành các kỹ thuật “kích não” (Ideate) đỉnh cao như: Brainwriting, Bodystorming, Ý tưởng tồi tệ nhất (Worst possible idea), SCAMPER… để không bao giờ bị cạn kiệt ý tưởng.
  • Nắm bắt phương pháp phân tích Morphological và nguyên lý TRIZ nhằm giải quyết mâu thuẫn kỹ thuật và sáng tạo đa dạng.
  • Biết cách chế tạo Sản phẩm khả thi tối thiểu (MVP) và cách thử nghiệm nguyên bản khách quan nhất.

4. Nội dung chi tiết khóa học

Khóa học được chia làm 2 phần liền mạch với 12 bài giảng chi tiết:

SERIES 1: NỀN TẢNG VÀ THẤU HIỂU VẤN ĐỀ (5 Bài học)

  • Bài 1: Giới thiệu về Tư duy thiết kế và các ứng dụng: Khám phá công thức 5W1H và sức mạnh thay đổi thế giới của thiết kế thông qua các ví dụ từ iPhone, nhà hàng dưới đại dương đến vắc xin.
  • Bài 2: Đặc điểm của Tư duy thiết kế: Tìm hiểu lịch sử hình thành và 5 đặc điểm cốt lõi tập trung vào con người và trải nghiệm, với các case study vĩ đại như ghế nhựa Monoblock, Apple Watch, xe Tesla.
  • Bài 3: Quy trình Tư duy thiết kế: Làm quen với mô hình vòng lặp 5 bước để đảm bảo thiết kế đạt 3 tiêu chuẩn: Đúng, Đẹp và Sáng tạo.
  • Bài 4: Giai đoạn 1 – Empathize (Thấu cảm): Gạt bỏ định kiến chủ quan để nghiên cứu người dùng bằng kỹ thuật Try – Look – Ask và công cụ Bản đồ thấu cảm (Cảm, Nghĩ, Làm, Nói).
  • Bài 5: Giai đoạn 2 – Define (Xác định vấn đề): Sử dụng lý trí để tìm ra nguyên nhân gốc rễ qua công cụ Is/Is Not, 5 Whys, Sơ đồ xương cá (Fishbone) và vẽ hành trình trải nghiệm của khách hàng.

SERIES 2: SÁNG TẠO GIẢI PHÁP, THỬ NGHIỆM VÀ ỨNG DỤNG THỰC TIỄN (7 Bài học)

  • Bài 6: Giai đoạn 3 – Ideate (Tìm ý tưởng): Phá vỡ rào cản khái niệm với nguyên tắc “không đánh giá, không phê phán”. Thực hành hơn 10 phương pháp kích thích ý tưởng (Brainwriting 6-3-5, Brainwalking, SCAMPER…) và dùng ma trận đánh giá hiệu quả.
  • Bài 7: Giai đoạn 4 – Prototype (Thiết kế mẫu): Biến ý tưởng thành sản phẩm vật lý hoặc giao diện tương tác. Tìm hiểu khái niệm sản phẩm khả thi tối thiểu (MVP) với nguyên lý “Làm nhanh, đơn giản và sai nhanh (Fail fast)”.
  • Bài 8: Giai đoạn 5 – Test (Thử nghiệm): Đưa mẫu thử đến tay người dùng. Học cách tạo không gian thử nghiệm nguyên bản, tuyệt đối không can thiệp sửa lỗi sai của khách hàng để nhận về phản hồi chân thực nhất nhằm cải tiến sản phẩm.
  • Bài 9: Phương pháp Morphological Analysis: Bí quyết tạo ra hàng trăm ý tưởng bằng cách chia nhỏ sản phẩm thành các thành phần và kết hợp ngẫu nhiên các lựa chọn (Áp dụng từ làm logo, đèn bàn đến làm bánh mì Subway).
  • Bài 10: Phương pháp TRIZ: Lý thuyết giải quyết vấn đề sáng tạo bằng cách dùng các giải pháp bên ngoài áp dụng vào mâu thuẫn bên trong thông qua 40 nguyên lý (như đảo ngược, tách nhỏ…).
  • Bài 11: Case Study – Thiết kế dịch vụ online: Ứng dụng tư duy thiết kế để chuyển đổi 100% quy trình thi tuyển nhân sự Management Trainee sang nền tảng LMS mùa dịch, tạo trải nghiệm tương tác tuyệt vời thay vì một “cuộc thi” khô khan.
  • Bài 12: Case Study – Dự án 5 triệu USD: Học hỏi cách nhóm nghiên cứu sử dụng quỹ Bill & Melinda Gates để đi từ thấu hiểu người dùng đến tạo ra mẫu thử (Cyclone, Solaritan) nhằm giải quyết vấn đề vệ sinh môi trường tại các nước đang phát triển

Course Content

Series 1: Nền tảng và Thấu hiểu vấn đề trong Tư duy thiết kế
Bài 2. Đặc điểm của Tư duy thiết kế
Bài 3. Quy trình Tư duy thiết kế
Bài 4. Giai đoạn 1 – Empathize – Thấu cảm
Bài 5. Giai đoạn 2 – Define – Xác định vấn đề
Series 2: Sáng tạo giải pháp, Thử nghiệm và Ứng dụng thực tiễn
Bài 6. Giai đoạn 3 – Ideate – Tìm ý tưởng
Bài 7. Giai đoạn 4 – Prototype – Thiết kế mẫu
Bài 8. Giai đoạn 5 – Test – Thử nghiệm